Nowe warunki techniczne 2026 to projekt rozporządzenia przygotowany przez Ministerstwo Rozwoju i Technologii, który ma zastąpić obecne przepisy dotyczące budynków i ich usytuowania. Porównaliśmy obowiązujące regulacje z projektem, koncentrując się na zmianach ważnych dla projektantów, producentów i montażystów balustrad balkonowych, schodowych, szklanych oraz dachowych.

Na dzień 20 lipca 2026 r. dokument nadal ma status projektu. Nie został jeszcze podpisany ani ogłoszony w Dzienniku Ustaw. Projekt przewiduje wejście większości przepisów w życie 20 września 2026 r., ale termin ten nie jest jeszcze ostatecznie potwierdzony, a treść wymagań może się zmienić w dalszym toku prac legislacyjnych.

Wysokość balustrady – obecny § 298 i projektowany § 319

Podstawowe wymagania dotyczące wysokości balustrad określa obecnie § 298 ust. 2 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych. W projekcie odpowiada mu § 319 ust. 2.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt nie podnosi wymaganej wysokości zwykłych balustrad balkonowych. Nie wprowadza też powszechnego obowiązku stosowania balustrad o wysokości 1,20 m.

Wysokość nadal mierzy się do wierzchu poręczy. O zgodności z przepisami decyduje więc wysokość gotowej balustrady od poziomu posadzki, a nie sama długość słupka.

W domu jednorodzinnym maksymalny prześwit w wypełnieniu nadal nie jest określony. W budynku wielorodzinnym pozostaje natomiast ograniczenie do 0,12 m.

Balustrady szklane – § 298 ust. 1 i projektowany § 319 ust. 1

Obowiązujący § 298 ust. 1 wymaga, aby szklane elementy balustrad były wykonane ze szkła:

„o podwyższonej wytrzymałości na uderzenia, tłukącego się na drobne, nieostre odłamki”.

Projektowany § 319 ust. 1 przewiduje szkło bezpieczne:

„tłukące się na drobne, nieostre odłamki lub ulegające spękaniu w sposób niepowodujący odpadania odłamków”.

Co to oznacza w praktyce?

Nowe brzmienie dokładniej uwzględnia sposób zachowania szkła laminowanego. Nie oznacza jednak, że każda szyba laminowana będzie odpowiednia do wykonania balustrady ze szkłem.

Projekt nadal nie określa:

• wymaganej grubości szkła;
• minimalnej liczby warstw;
• wymaganej klasy odporności na uderzenie;
• sposobu zamocowania tafli;
• wymagania stosowania konkretnie szkła 4.4.1.

Szkło musi być dobrane przez projektanta do obciążeń, wymiarów tafli, sposobu mocowania i miejsca zastosowania balustrady.

Obciążenia balustrady – § 298 ust. 1 i projektowany § 319 ust. 1

Obowiązujący § 298 ust. 1 wymaga, aby konstrukcja balustrady zapewniała przeniesienie sił poziomych określonych w Polskiej Normie dotyczącej podstawowych obciążeń technologicznych i montażowych.

Projektowany § 319 ust. 1 zachowuje praktycznie takie samo wymaganie.

W wykazie norm zarówno obecne przepisy, jak i projekt odwołują się do:

• PN-EN 1990 – podstawy projektowania konstrukcji;
• PN-EN 1991 – oddziaływania na konstrukcje.

Co to oznacza w praktyce?

Nowe warunki techniczne 2026 nie wpisują bezpośrednio do rozporządzenia obciążeń 0,5, 1,0, 1,5 czy 3,0 kN/m. Wartości te nadal wynikają z norm i zależą od przeznaczenia budynku.

Projekt nie wprowadza również w § 319 bezpośredniego obowiązku stosowania EN 1090, KOT, ZKP, KDWU ani znaku budowlanego B.

Balustrady przy schodach – § 296 i projektowany § 317

Obecny § 296 ust. 1 stanowi, że schody zewnętrzne i wewnętrzne służące do pokonania wysokości przekraczającej 0,50 m powinny być wyposażone w balustradę lub inne zabezpieczenie od strony przestrzeni otwartej.

Projektowany § 317 ust. 1 zachowuje tę samą granicę wysokości.

Po konsultacjach Ministerstwo zaakceptowało propozycję, aby projektowany § 317 ust. 1 obejmował również pochylnie zewnętrzne i wewnętrzne. Zmiana nie została jednak jeszcze wpisana do opublikowanego tekstu projektu.

Poręcze po obu stronach schodów – § 296 ust. 3 i projektowany § 317 ust. 3

Obecny § 296 ust. 3 wymaga, aby schody w budynku użyteczności publicznej miały balustrady lub poręcze przyścienne umożliwiające korzystanie z nich z lewej i prawej strony.

Projektowany § 317 ust. 3 mówi bardziej jednoznacznie:

„umieszcza się balustradę lub poręcz przyścienną, po obu stronach biegu”.

Co to oznacza w praktyce?

W budynkach użyteczności publicznej poręcze mają znajdować się po obu stronach schodów. Propozycja, aby przy schodach o szerokości do 1,20 m dopuścić tylko jedną poręcz, została przez Ministerstwo odrzucona.

Przy szerokości biegu przekraczającej 4 m nadal będzie wymagana dodatkowa balustrada pośrednia.

Zabezpieczenie przed wspinaniem – § 298 ust. 3 i projektowany § 319 ust. 3

Obecny § 298 ust. 3 wymaga stosowania balustrad uniemożliwiających wspinanie i zsuwanie się po poręczy w budynkach, w których przewiduje się zbiorowe przebywanie dzieci bez stałego nadzoru.

Projektowany § 319 ust. 3 zachowuje ten obowiązek bez zasadniczej zmiany.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt nie wprowadza ogólnego zakazu stosowania poziomych rurek lub prętów w balustradach.

Ograniczenie dotyczy przede wszystkim budynków, w których dzieci przebywają zbiorowo bez stałego nadzoru. W takich miejscach poziome elementy mogą ułatwiać wspinanie, dlatego należy stosować inne rozwiązania konstrukcyjne.

Poręcze przy pochylniach – § 298 ust. 4–6 i projektowany § 319 ust. 4–6

Obecny § 298 ust. 4 wymaga przy pochylni przeznaczonej dla osób niepełnosprawnych poręczy po obu stronach, na wysokości:

• 0,75 m;
• 0,90 m.

Projektowany § 319 ust. 4 zachowuje te wysokości, ale zastępuje określenie „osoby niepełnosprawne” szerszym pojęciem „osoby ze szczególnymi potrzebami”.

Obecny § 298 ust. 5 wymaga przedłużenia poręczy przy schodach zewnętrznych i pochylniach o 0,30 m. Projektowany § 319 ust. 5 doprecyzowuje, że przedłużenie ma być wykonane:

„o 0,3 m w poziomie”.

Obecny § 298 ust. 6 wymaga zachowania odległości minimum 0,05 m od ściany, do której zamocowana jest poręcz.

Projektowany § 319 ust. 6 określa, że krawędź poręczy ma znajdować się minimum 0,05 m od:

• ściany;
• innego elementu budynku.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt dokładniej określa sposób pomiaru wolnej przestrzeni przy poręczy. Odległość 5 cm ma zapewnić możliwość bezpiecznego i pełnego objęcia poręczy dłonią.

Szerokość schodów – § 68 ust. 4 i projektowany § 63 ust. 4

Obecny § 68 ust. 4 stanowi, że szerokość użytkową schodów stałych mierzy się między wewnętrznymi krawędziami poręczy.

Projektowany § 63 ust. 4 przewiduje pomiar pomiędzy:

„wewnętrznymi krawędziami poręczy lub elementami balustrady, najbardziej wysuniętymi w kierunku środka biegu schodów”.

Co to oznacza w praktyce?

Wymaganą szerokość schodów mogą ograniczać:

• słupki balustrady;
• wsporniki poręczy;
• elementy wypełnienia;
• stopy montażowe;
• inne elementy wystające w stronę biegu lub spocznika.

Zmiana będzie szczególnie ważna przy balustradach mocowanych od góry. Nawet jeśli poręcz nie wchodzi w światło schodów, słupek lub element mocujący może zmniejszać ich użytkową szerokość.

Dojścia techniczne – § 100 ust. 4 i projektowany § 98 ust. 4

Obecny § 100 ust. 4 wymaga zabezpieczenia poziomych dojść i przejść do urządzeń technicznych balustradą:

• o wysokości 1,10 m;
• z poprzeczką w połowie wysokości;
• z krawężnikiem o wysokości minimum 0,15 m.

Projektowany § 98 ust. 4 zachowuje te wymagania.

Po konsultacjach Ministerstwo zaakceptowało zmianę zapisu „o wysokości 1,1 m” na:

„o wysokości co najmniej 1,1 m”.

Drabiny i pomosty – § 101 ust. 4 i projektowany § 99 ust. 4

Obecny § 101 ust. 4 wymaga umieszczania spoczników z balustradą co 8–10 m wysokości drabiny lub ciągu klamer. Podłużnice drabiny powinny być wyprowadzone minimum 0,75 m nad poziom wejścia, o ile nie zastosowano innego zabezpieczenia.

Projektowany § 99 ust. 4 wprowadza ostrzejsze wymaganie:

• podłużnice drabiny mają wystawać co najmniej 1,10 m ponad poziom wejścia;
• mają zostać połączone z balustradą ochronną.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt zwiększa wymaganą wysokość zakończenia drabiny o 35 cm i wprost wymaga połączenia jej z balustradą pomostu.

Balustrady przy niskich oknach – § 301 i projektowany § 322

Obecny § 301 ust. 3 pozwala obniżyć wysokość podokiennika, jeżeli okno zostanie zabezpieczone balustradą do wymaganej wysokości albo zastosuje się nieotwierane skrzydło ze szkłem o podwyższonej wytrzymałości.

Projektowany § 322 ust. 4 wskazuje dokładniej, że górna krawędź poręczy balustrady musi znajdować się na wysokości:

• 0,85 m na kondygnacji położonej poniżej 25 m;
• 1,10 m na kondygnacji położonej powyżej 25 m.

Co to oznacza w praktyce?

Balustrada przed niskim oknem nadal będzie dopuszczalnym zabezpieczeniem. Projekt dokładniej określa jednak, że wymaganą wysokość musi osiągać górna krawędź poręczy.

Balkony i loggie powyżej 25 m – nowy § 324 projektu

W obowiązującym rozporządzeniu nie ma odpowiednika projektowanego § 324, który kompleksowo ogranicza stosowanie portfenetrów, balkonów i loggii na dużych wysokościach.

W uzasadnieniu projektu wyjaśniono, że pełna balustrada ma mieć ciągłą powierzchnię, bez otworów i prześwitów.

Po konsultacjach MRiT zaakceptowało propozycję, aby podobnymi wymaganiami objąć również tarasy.

Balustrady i zabezpieczenia dachowe – § 308 i projektowany § 329

Obecny § 308 ust. 6 wymaga na dachu o spadku przekraczającym 100% stałych uchwytów dla lin bezpieczeństwa albo barier ochronnych nad dolną krawędzią dachu.

Projektowany § 329 ust. 6 wprowadza znacznie szerszy katalog zabezpieczeń przed upadkiem z wysokości, m.in.:

• balustradę dachową;
• drabinę dachową;
• pomost dachowy;
• poziomy system kotwiący;
• punkt kotwiący.

Dla dachu o kącie nachylenia nie większym niż 12° projekt przewiduje balustradę o wysokości 1,10 m z poprzeczką w połowie wysokości.

Pierwotny projekt przewidywał także krawężnik o wysokości 0,15 m. Po konsultacjach Ministerstwo zapowiedziało usunięcie tego wymagania.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt nie nakazuje automatycznie montowania balustrady na całym obwodzie każdego płaskiego dachu. Rodzaj zabezpieczenia ma być dobrany w zależności od sposobu użytkowania dachu i konieczności dostępu do urządzeń technicznych.

Place zabaw na stropodachach – § 40 i projektowany § 33

Obecne wymagania określa § 40 ust. 12 i 13. W projekcie odpowiada im § 33 ust. 12 i 13.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt pozwala wykonywać place zabaw wyżej i znacznie bliżej krawędzi stropodachu. W zamian wymaga wyższego i bardziej wytrzymałego ogrodzenia.

NIK zakwestionowała złagodzenie wymagań dotyczących wysokości i odległości od krawędzi, ale Ministerstwo nie uwzględniło tej uwagi.

Konserwacja balustrad – projektowany § 382

Obecne zasady użytkowania budynków mieszkalnych znajdują się w odrębnym rozporządzeniu z 16 sierpnia 1999 r. Projekt włącza je bezpośrednio do nowych warunków technicznych.

Projektowany § 382 pkt 3 i 4 wskazuje, że bieżąca konserwacja budynku mieszkalnego obejmuje między innymi:

• usuwanie ognisk korozji i złuszczeń;
• zabezpieczanie przed korozją;
• naprawę lub wymianę metalowych balustrad i poręczy;
• impregnację drewnianych balustrad;
• dokręcanie śrub i nakrętek.

Co to oznacza w praktyce?

Nowe warunki techniczne 2026 wyraźnie potwierdzają, że balustrada wymaga okresowej konserwacji. Dotyczy to również balustrad ze stali nierdzewnej, zwłaszcza gdy są użytkowane w środowisku narażonym na osadzanie zanieczyszczeń metalicznych, sól lub agresywne środki chemiczne.

Kontrole okresowe – obecny § 5 i projektowany § 384

Obecny § 5 ust. 2 pkt 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych użytkowania budynków mieszkalnych wymaga sprawdzania podczas kontroli okresowej stanu technicznego:

• balustrad;
• loggii;
• balkonów.

Projektowany § 384 ust. 2 pkt 1 wymienia:

• balustrady;
• loggie;
• tarasy;
• balkony.

Co to oznacza w praktyce?

Projekt dodaje tarasy oraz łączy obowiązek kontroli z dokładniej opisanymi zasadami konserwacji. Podczas przeglądu powinny być oceniane m.in. zamocowania, połączenia, korozja, stabilność konstrukcji oraz stan wypełnienia.

Kiedy nowe przepisy mogą zacząć obowiązywać?

Projektowany § 389 przewiduje wejście większości przepisów w życie 20 września 2026 r. Termin ten nie jest jeszcze ostateczny, ponieważ rozporządzenie nadal nie zostało podpisane i ogłoszone.

Projektowany § 388 zawiera przepisy przejściowe. Dotychczasowe wymagania mają być stosowane m.in. do inwestycji, dla których przed wejściem nowego rozporządzenia:

• złożono wniosek o pozwolenie na budowę;
• wydano pozwolenie na budowę;
• dokonano odpowiedniego zgłoszenia;
• wydano wskazaną w przepisie decyzję legalizacyjną.

Podsumowanie

Nowe warunki techniczne 2026 nie zmieniają podstawowej wysokości zwykłych balustrad ani maksymalnych prześwitów. Najważniejsze różnice dotyczą:

• dokładniejszego określenia wymagań dla szkła;
• poręczy po obu stronach schodów publicznych;
• uwzględniania wystających elementów balustrady przy mierzeniu schodów;
• wyższych zakończeń drabin technicznych;
• nowych zabezpieczeń dachowych;
• pełnych balustrad loggii powyżej 25 m;
• ogrodzeń placów zabaw na stropodachach;
• dokładniejszych zasad kontroli i konserwacji balustrad.

Należy jednak pamiętać, że analizowany dokument nadal jest projektem. Ostateczny zakres zmian będzie można potwierdzić dopiero po ogłoszeniu rozporządzenia w Dzienniku Ustaw.

FAQ – nowe warunki techniczne 2026 a balustrady

Czy nowe przepisy podnoszą minimalną wysokość balustrady?

Nie. Projektowany § 319 ust. 2 zachowuje wysokość 0,90 m w budynku jednorodzinnym oraz 1,10 m w budynku wielorodzinnym i pozostałych wskazanych budynkach.

Czy w domu jednorodzinnym prześwit w balustradzie będzie ograniczony do 12 cm?

Nie. Zarówno obecny § 298 ust. 2, jak i projektowany § 319 ust. 2 nie regulują maksymalnego prześwitu w balustradach budynków jednorodzinnych.

Czy poziome rurki w balustradzie zostaną zakazane?

Nie ma ogólnego zakazu poziomych wypełnień. Projektowany § 319 ust. 3 wymaga zabezpieczenia przed wspinaniem przede wszystkim w budynkach, w których dzieci przebywają zbiorowo bez stałego nadzoru.

Czy projekt określa minimalną grubość szkła w balustradzie?

Nie. Projektowany § 319 ust. 1 wymaga zastosowania szkła bezpiecznego, ale nie wskazuje jego grubości, liczby warstw ani konkretnego rodzaju. Szkło musi być dobrane do konstrukcji i przewidywanych obciążeń.

Czy przy schodach w budynku publicznym potrzebne będą dwie poręcze?

Tak. Projektowany § 317 ust. 3 jednoznacznie wymaga balustrady lub poręczy przyściennej po obu stronach biegu schodów.

Czy każdy płaski dach będzie musiał mieć balustradę?

Nie. Projektowany § 329 ust. 6 przewiduje różne sposoby zabezpieczenia przed upadkiem, w tym balustrady i systemy kotwiące. Rozwiązanie ma być dobrane do sposobu użytkowania i obsługi dachu.

Czy zwykłe balkony będą dozwolone powyżej 25 m?

Według projektowanego § 324 powyżej 25 m zwykłe balkony nie będą dozwolone. Wyjątkiem mają być balkony technologiczne. Loggie będą możliwe tylko z pełną balustradą.

Czy nowe przepisy już obowiązują?

Nie. Na 20 lipca 2026 r. rozporządzenie nadal jest projektem. Obowiązują dotychczasowe przepisy dotyczące balustrad, w tym § 296 i § 298 obecnego rozporządzenia dotyczącego warunków technicznych.

Źródła:

• projekt nowego rozporządzenia w Rządowym Centrum Legislacji
• obowiązujące warunki techniczne – Dz.U. 2022 poz. 1225
• zmiana obowiązujących WT – Dz.U. 2023 poz. 2442
• informacja Ministerstwa Rozwoju i Technologii